HPV

HPV etkisi CIN

HPV  En yaygın seksüel geçişli hastalıktır. Serviks kanserli hastaların neredeyse %100’ü HPV infeksiyon bulguları taşımaktadır  . Sebat eden onkogenik HPV infeksiyonu serviksin prekanseröz ve kanseröz lezyonları için en kuvvetli risk faktörüdür.

Serviks kanseri dünyada meme  kanserinden sonra 2. sıklıkta görülen malignitedir. En yoğun görüldüğü dönem 50-55 yaş arasıdır. Tarama metodlarını etkili olarak uygulayan ülkelerde (pap smear ve pelvik muayene) serviks kanseri azalma eğilimi göstermektedir.

HPV enfeksiyonlarının genç kadında daha sık görülmesinin nedeni:  Cinsel yaşamın ilk yıllarında kişiden kişiye geçme riskinin artması (Multipl partner). Koruyucu immün yanıt olmaması (Daha önce karşılaşmamış olma). Biyolojik nedenlerle genç kadınların infeksiyona daha hassas olmaları. Pubertedeki squamöz metaplazi ile normalda korunan bazal hücrelerin infeksiyona açık hale gelmesi.

HPV tip-16,18,31 ve 45 ‘in serviks kanseri ile ilişkili olduğu gösterilmiştir.

Buna göre yüksek riskli kadınlar aşağıdaki şekilde sıralanabilir:  

  • Multipl seksuel partner
  • Erkeğin multipl seksuel partneri olması
  • İlk koitusu erken yaşta yapanlar
  • Kocasının daha önceki eşinde serviks kanseri olması
  • Daha önceden geçirilmiş veya halen HPV enfeksiyonu yada kondiloma
  • Geçirilmiş herpes virus enfeksiyonları
  • HIV enfeksiyonları
  • Geçirilmiş seksuel yoldan bulaşan hastalıklar
  • İmmün süpresyon
  • Sigara ve diğer alkol dahil alışkanlıklar
  • Alt genital traktüste geçirilmiş displazi veya kanser
  • Düşük sosyoekonomik durum.

HPV tipleri prekanseröz lezyon ve servikal kanserle ilişkilerine göre Yüksek riskli ve düşük riskli  HPV tipleri olarak sınıflandırılır.

  • Yüksek risk HPV tipleri    16, 18, 31, 33, 35, 39, 45, 51,52, 56, 58, 59,  68, 73,82
  • Düşük risk HPV tipler    6, 11, 40, 42, 43, 44, 54,  61, 70, 72,  81
  • Muhtemel yüksek risk tipler    26, 53, 66

Düşük-riskli tipler (6, 11 ve diğerleri) Genital siğiller ve düşük gradeli PAP smear değişiklikleri (ASCUS, LGSIL), Düşük riskli HPV tiplerinden HPV 6 % 90, HPV 11 % 32 oranında condiloma accumunatum dediğimiz siğillerden sorumludur. Sağlık sistemine ciddi ekonomik yük getirmektedir.

Yüksek-riskli tipler (16, 18, 31, 45 ve diğerleri) LSIL, HSIL, Skuamoz hücreli karsinom oluşturur. Doğal seyir: Tüm tipler primer olarak subklinik enfeksiyon oluşturur ve çoğunluğu regrese olur. Servikal intraepitelial neoplazi (CIN) lerin çoğunda onkojenik HPV ler sorumludur. Persiste onkojenik HPV infeksiyonları neticesi ortaya çıkan  HSIL de % 50-80 HPV 16-18 mevcuttur. HPV 16 saptanması, CIN 3 için yüksek prediktif değer taşıyor. 16-18 infeksiyonlarında CIN3/kanser progresyon riski, diğer tiplerden daha fazladır. CIN 2-3 te regresyon  % 30-40, Progresyon kanser % 12 arasındadır. Yüksek riskli HPV tipleri serviks kanserlerinin % 99.7 sinde saptanmıştır. Serviks kanserinin gelişimi için gereklidir. CIN 2-3 olgularının >% 90 ında onkojenik HPV tipleri ile persiste infeksiyon sözkonusudur.

Serviks kanserlerinin  > % 70 inde tip 16 ve 18 sorumludur. HPV 16 servikal skuamoz hücreli kanserde en yaygın tiptir. HPV 18 daha çok servikal adenokarsinomlar (%52) ile ilişkilidir. HPV 16, 18, 31 ve 45 % 75-80’inde bulunur.

İmmün sistem karsinogenezde hücresel ve hümoral immün yanıt rol oynuyor. HPV nin temizlenmesi için hücresel yanıt şart, ama mekanizmalar yeterince anlaşılmış değildir.

Bilindiği gibi servikal karsinoma gelişiminde en önemli risk faktörlerinden birisi de sigaradır. Ek olarak herpes virus enfeksiyonlarının da papilloma viruslar ile sinerjistik rol oynayarak servikal karsinom oluşumunu indüklediği düşünülmektedir.

HPV ile enfekte serviks epitelinin malign transformasyonunda immün yanıtın da çok önemli olduğu düşünülmektedir. HIV enfeksiyonu gibi immün sistemin baskılandığı durumlarda servikal displazi ve invazif kanser riski immünosupresyonun derecesi ile korele bir şekilde artmaktadır.

HPV nin bulaşma yolları

HPV nin hedef hücresi keratinosittir. Desquame kornifiye hücreler bulaşma için araçtır.

Koilositozis prodüktif HPV enfeksiyonu belirtisidir. Her koilosit 50–100 HPV virionu taşır.

İnfeksiyonun oluşması için virusun bazal hücrelere girmesi şarttır.

Serviks ve anüste immatür, ince epitelden kolayca girebilir

İntroitus, vajen, dış genital deride mikroskobik yırtıklar ve abrazyonlardan.

Cinsel ilişki şart değildir.

External anogenital bölgeye bulaşan virus, self-inokülasyonla diğer alanlara yayılabilir.

Oral geçiş ve çevresel yüzeylerden, elbiselerden geçiş ispatlanmamıştır.

Human Papilloma Virus Enfeksiyonları ve Rahim Ağzı Kanseri

Cinsel temas yolu ile bulaşan Human Papilloma Virüs (HPV) olarak adlandırılan virüsler genital siğillere yol açar. Bu virüs alındığında;

  • Genital siğillere neden olabilir.
  • Herhangi bir lezyona neden olmadan inaktif olarak kalabilir.
  • Rahim ağzındaki hücrelerde değişikliklere ve rahim ağzı kanserine neden olabilir.

HPV enfeksiyonları oldukça yaygındır. Pap Smear olarak adlandıran, rahim ağzından alınan örneğin patolojik incelemesinde atipik hücrelerin (bozuk hücrelerin) görülmesine en sık yol açan durum HPV enfeksiyonlarıdır.Human Papilloma virüsün 70’den fazla değişik tipi vardır.Bazı tipleri rahim ağzı kanserine neden olur.Rahim ağzı kanseri kadınlarda en sık görülen ikinci kanserdir.Papilloma virüslerinin bazı tipleri de dış genital organ (vulva) ,anüs (makat) ve erkeklerde penis kanseri gelişmesine neden olur.

Genital siğiller vajina dışında veya içinde, rahim ağzında, anüs (makat) etrafında erkeklerde ise penis ve anüs etrafında oluşur. Genellikle kümeler halinde oluşan siğiller bazen çok büyüyebilir.HPV enfeksiyonları rahim ağzı hücrelerinde değişikliğe ve ileride rahim ağzı kanserine neden olabilir.

HPV tanısı; Muayene sırasında siğiller görülebilir. Pap Smear incelemesi için rahim ağzından alınan örneklerde virüse ait genetik materyal de tespit edilerek HPV enfeksiyonlarının tanısı kesinleştirilebilir. Pap Smear incelemelerinde anormal hücreler saptanırsa rahim ağzından biyopsi örneği alınarak kanser yönünden araştırılır.

HPV enfeksiyonları birden fazla cinsel eşi olanlar, erken yaşta cinsel aktiviteye başlayanlar ve cinsel temas yolu ile bulaşan diğer enfeksiyonları taşıyanlarda daha sık görülür. HPV enfeksiyonlarının önlenmesinde cinsel ilişki sırasında kondom kullanılması önemlidir.

Genital siğiller yerleşim ve büyüklüklerine göre değişik yöntemlerle tedavi edilir. Genital siğiller tedavi ile kaybolmasına rağmen virüs vücuttan atılamaz. Genital siğillerin tedavisinde değişik kremler kullanılabilir veya kriyoterapi (dondurularak), elektrokoter (yakılarak) ve lazer tedavisi ile siğiller çıkartılabilir.

HPV enfeksiyonunu almış olan kadınların rahim ağzı kanseri yönünden düzenli kontrollerinin yapılması gerekir.

Özet

  • HPV ciltten veya mukozadan direkt temas ile bulaşır
  • En sık temas şekli penetran cinsel ilişkidir (sıklıkla vaginal-anal)
  • Diğer bulaşma şekli non-penetran genital-genital, oral-genital ve manual-genital temasdır
  • Cansız objelerden HPV virüsü izole edilmiş olmakla beraber bu yolla geçiş tanımlanmamıştır
  • İmmün sistemi herhangi bir nedenle (HIV, immunsupresyon…) baskılanmış bireylerde daha sık ve daha şiddetli HPV infeksiyonu oluşur.
  • İmmün yetmezlik ve immünsupresyon durumlarında ise azalmış olan hücresel yanıt HPV’nin onkogenik progresyonunu hızlandırır